بهرهء سوم شاعران پارسىگوى در دو قرن هفتم و هشتم شاعران پارسىگوى اين عهد نسبة بسيارند . عدّه‌يى از آنان بازماندگان دورانى هستند كه هنوز حملهء مغول بر ايران ، يا بر نواحى ولايات و محيطهاى تربيت آن شاعران ، صورت نگرفته بود ؛ و يا از كسانى كه اگرچه در دورهء مغول مىزيسته‌اند ولى محيط تربيت و زندگانى آنان دور از آسيب مغول قرار داشت ؛ دستهء سوم در عهد مغول و در دورهء غلبهء آن ملعونان در گوشه و كنار ايران تربيت شده و در دستگاه امارتهاى كوچك و يا در خدمت بعضى از خاندانهاى بزرگ رياست و وزارت و صدور و اشراف ايالات و ولايات مختلف اين عهد زندگانى كرده ، و يا در خانقاههاى متصوّفه زيردست مشايخ بزرگ ايران و خارج از ايران تربيت شده‌اند ؛ و آخرين دسته كسانى هستند كه در فترت بين حكومت ايلخانان و حملهء امير تيمور در خدمت ملوك الطّوائف ايران و نواحى مجاور اين كشور بسر مىبردند و در زمرهء همين گروهند تمام شاعران بزرگى كه در مراكز مهمّى از آسياى صغير يا از هندوستان گرد آمده و تحت رعايت شاهان و بزرگان آن نواحى از گزند وحشيان آسياى مركزى در امان مانده و بايجاد آثار بديعى كه مىشناسيم توفيق يافته بودند . شاعرانى كه به اين دسته‌هاى مختلف بستگى دارند همه معروف نيستند زيرا اوضاعى كه بعد از قرن هفتم و هشتم در ايران جارى بود فرصت پرداختن بدانان را باديبان و عالمان انگشت‌شمار دورانهاى بعد نمىداد . ولى از غالب آنان ديوانهايى بدست مانده